Co to jest rodzina Revit? Rodziny systemowe, wczytywalne i lokalne oraz kiedy warto zamówić własne
Rodzina Revit to grupa elementów, które mają wspólny zestaw parametrów, jedną reprezentację graficzną i to samo zachowanie w modelu. Do jakiejś rodziny należy każda ściana, drzwi, kanał, oprawa oświetleniowa, etykieta i tabliczka rysunkowa w projekcie. To właśnie rodziny sprawiają, że Revit jest programem parametrycznym: zmieniasz wartość raz, a aktualizują się wszystkie elementy, które z niej korzystają. W tym artykule wyjaśniamy trzy rodzaje rodzin, zależność między typami i elementami, czym są parametry, rodziny zagnieżdżone i szablony rodzin oraz jak zdecydować, czy wystarczą pobrane rodziny, czy lepiej przygotować własne.
Jeśli już wiesz, że potrzebujesz rodzin wykonanych według swoich wymagań, zobacz nasze usługi modelowania BIM w Revit.
Kategoria, rodzina, typ, element
Revit porządkuje zawartość modelu na czterech poziomach:
- Kategoria: ogólna klasa elementów, np. Drzwi, Ściany, Urządzenia mechaniczne, Oprawy oświetleniowe. Kategoria decyduje o tym, jak elementy są zestawiane, filtrowane i wyświetlane.
- Rodzina: grupa elementów w ramach kategorii o tych samych parametrach i tej samej logice geometrii, np. drzwi jednoskrzydłowe pełne.
- Typ: konkretny wariant rodziny z własnymi wartościami, np. drzwi jednoskrzydłowe 90 × 210 cm.
- Element (egzemplarz): jeden wstawiony obiekt w projekcie, np. drzwi do pomieszczenia 204.
Rodzina może zawierać wiele typów, a każdy typ można wstawić wiele razy. Zrozumienie tej hierarchii to pierwszy krok do tego, by wiedzieć, dlaczego jedne rodziny łatwo się utrzymuje, a inne sprawiają problemy w całym modelu.
Trzy rodzaje rodzin w Revit
Rodziny systemowe
Rodziny systemowe są wbudowane w Revit. Tworzy się z nich podstawowe elementy budynku, które powstają bezpośrednio na budowie: ściany, stropy, dachy, sufity, schody i balustrady, a także kanały, rury, korytka kablowe i rury osłonowe. Rodzinami systemowymi są również poziomy, osie, arkusze i rzutnie.
Rodziny systemowej nie da się wczytać z zewnętrznego pliku ani zapisać jako osobnego pliku. Zamiast tego powiela się istniejący typ i zmienia jego właściwości: nowy typ ściany z innymi warstwami, nowy typ rury z innym materiałem i preferencjami prowadzenia. Typy rodzin systemowych są zapisane w projekcie i w szablonie projektu, a między projektami można je przenosić poleceniem Przenieś standardy projektu.
Rodziny wczytywalne
Rodziny wczytywalne (często nazywane też ładowalnymi) powstają w Edytorze rodzin i są zapisywane jako zewnętrzne pliki .rfa. To m.in. drzwi, okna, meble, przybory sanitarne, urządzenia mechaniczne, oprawy oświetleniowe, słupy i belki konstrukcyjne, a także etykiety i tabliczki rysunkowe.
Te rodziny zespoły najczęściej tworzą, pobierają i modyfikują. Ponieważ są osobnymi plikami, tę samą rodzinę można wczytać do dowolnej liczby projektów i przechowywać w biurowej bibliotece. Rodziny z wieloma typami mogą korzystać z katalogu typów, dzięki czemu do projektu trafiają tylko potrzebne rozmiary, a nie cała lista.
Rodziny lokalne
Rodziny lokalne modeluje się bezpośrednio w projekcie narzędziem Model lokalny. Służą do unikatowych elementów, specyficznych dla danego projektu: nietypowej lady recepcji, rzeźbionego elementu sufitu, nieregularnej istniejącej konstrukcji. Każda rodzina lokalna ma jeden typ, a jej geometria może odnosić się do innych elementów projektu.
Rodziny lokalne są wygodne, ale słabo się przenoszą. Nie trafiają do biblioteki, każda kopia jest osobną rodziną, a zmianę trzeba wprowadzić w każdej kopii. Jeśli ten sam element występuje więcej niż raz albo może się przydać w innym projekcie, zwykle lepszym wyborem jest rodzina wczytywalna.
Rodziny systemowe, wczytywalne i lokalne w porównaniu
| Rodziny systemowe | Rodziny wczytywalne | Rodziny lokalne | |
|---|---|---|---|
| Gdzie są zapisane | W projekcie i szablonie projektu | W zewnętrznych plikach .rfa wczytywanych do projektów | Tylko w jednym projekcie |
| Typowe elementy | Ściany, stropy, dachy, sufity, schody, kanały, rury, korytka kablowe, poziomy, osie | Drzwi, okna, meble, przybory, urządzenia, słupy, etykiety, tabliczki rysunkowe | Unikatowe, jednorazowe elementy danego projektu |
| Jak się je tworzy | Powielenie istniejącego typu i edycja właściwości | W Edytorze rodzin na podstawie szablonu rodziny (.rft) | Narzędziem Model lokalny w projekcie |
| Użycie w innych projektach | Przez szablon lub Przenieś standardy projektu | Tak, z biblioteki lub katalogu typów | Nie są do tego przeznaczone |
| Typy | Wiele typów w rodzinie | Wiele typów w rodzinie, opcjonalnie katalog typów | Jeden typ w rodzinie |
| Najlepsze zastosowanie | Przegrody i instalacje wykonywane na budowie | Powtarzalne komponenty i wyroby producentów | Elementy występujące raz i niewykorzystywane ponownie |
Parametry typu i parametry elementu
Parametry przechowują wymiary, materiały i dane rodziny. Każdy parametr jest albo parametrem typu, albo parametrem elementu (egzemplarza):
- Parametr typu ma jedną wartość dla wszystkich elementów danego typu. Zmieniasz szerokość typu drzwi i zmieniają się wszystkie drzwi tego typu w projekcie. Zwykle są to dane wyrobu: producent, model, znacznik typu.
- Parametr elementu ma osobną wartość dla każdego wstawionego obiektu. Typowe przykłady to wysokość parapetu, odsunięcie, znacznik i komentarze.
Prawidłowy podział w dużej mierze decyduje o tym, czy rodzina nadaje się do pracy. Jeśli wartość, która powinna być wspólna dla wyrobu, zostanie ustawiona jako parametr elementu, może się różnić między obiektami. Jeśli wartość zależna od położenia zostanie ustawiona jako parametr typu, w projekcie pojawiają się dziesiątki niemal identycznych typów.
Parametry współdzielone
Zwykły parametr rodziny istnieje tylko w tej rodzinie. Steruje geometrią, ale nie da się go pokazać w zestawieniu ani w etykiecie. Rozwiązaniem są parametry współdzielone. Definiuje się je raz w pliku parametrów współdzielonych i mają unikatowy identyfikator, dzięki czemu ten sam parametr można dodać do wielu rodzin i projektów, a Revit wszędzie rozpoznaje go jako tę samą informację.
To parametry współdzielone zapewniają spójność zestawień, etykiet i wymiany danych. Biura i zespoły projektowe często mają ustalony zestaw parametrów współdzielonych, a rodziny z własnymi, przypadkowymi parametrami do takich zestawień nie pasują.
Rodziny zagnieżdżone i szablony rodzin
Rodzina zagnieżdżona to rodzina wczytana do innej rodziny. Rodzina okna może zawierać rodzinę skrzydła lub okucia, rodzina zabudowy meblowej — uchwyty, a zespół urządzeń na ramie — pompy i zawory. Zagnieżdżanie pozwala wielokrotnie wykorzystywać części i utrzymać porządek w złożonych rodzinach. Jeśli rodzina zagnieżdżona jest ustawiona jako współużytkowana, jej elementy można też osobno zestawiać i opisywać etykietami w projekcie.
Każda rodzina wczytywalna powstaje z szablonu rodziny (plik .rft), np. Model ogólny, Drzwi, Okno, Urządzenie mechaniczne, oparty na ścianie lub oparty na powierzchni. Szablon określa kategorię, sposób osadzenia na elemencie bazowym oraz część wbudowanych parametrów i płaszczyzn odniesienia. Wybór szablonu ma znaczenie: rodzinę zbudowaną z niewłaściwym elementem bazowym lub w złej kategorii trudno potem poprawić.
Darmowe i pobrane rodziny czy rodziny własne
Rodziny pochodzą zwykle z trzech źródeł: domyślnej biblioteki dostarczanej z Revit, plików od producentów i z portali z obiektami BIM oraz rodzin przygotowanych na potrzeby projektu lub biura.
Kiedy wystarczą darmowe rodziny
Pobrane lub domyślne rodziny dobrze się sprawdzają, gdy:
- element jest ogólny i niezwiązany z konkretnym wyrobem, np. standardowe meble, przybory sanitarne lub proste drzwi na wczesnym etapie projektu;
- rodzina jest potrzebna tylko jako kontekst wizualny, a nie do zestawień, koordynacji czy przekazania danych;
- rodzina pochodzi z wiarygodnego źródła i przechodzi kontrolę opisaną niżej;
- w projekcie nie obowiązują ścisłe standardy biura lub inwestora dotyczące nazw i parametrów.
Kiedy warto przygotować własne rodziny
Własne rodziny opłacają się wtedy, gdy pobrana rodzina przysparza więcej pracy, niż oszczędza. Najczęstsze powody:
- Rozmiar pliku. Rodziny zbudowane z importowanej geometrii CAD, rozbitych linii DWG lub zbyt szczegółowych brył spowalniają model, zwłaszcza gdy rodzina jest wstawiona setki razy.
- Błędne lub „dekoracyjne” parametry. Niektóre pobrane rodziny pokazują wymiary, które nie sterują geometrią, używają parametrów elementu tam, gdzie powinny być parametry typu, albo mają źle ustawione jednostki i typy danych.
- Brak konektorów MEP. Urządzenia bez działających konektorów kanałowych, rurowych lub elektrycznych nie łączą się z systemami, więc przepływy, wymiarowanie i kontrole systemów nie działają. Prawidłowe konektory są kluczowe przy modelowaniu MEP w Revit.
- Niewłaściwy poziom szczegółowości. Rodzina bywa zbyt ciężka dla modelu całego budynku albo zbyt uproszczona do prefabrykacji lub szczegółowej koordynacji. Dobre rodziny korzystają z ustawień widoczności dla poziomów szczegółowości Zgrubny, Średni i Dokładny, dzięki czemu ta sama rodzina działa w różnych skalach. O tym, jak szczegółowość wiąże się z etapami projektu, piszemy w artykule o poziomach LOD w BIM.
- Standardy biura lub inwestora. Zasady nazewnictwa, wymagany zestaw parametrów współdzielonych, podkategorie, materiały, kody klasyfikacji czy konkretna wersja Revit rzadko są spełnione przez pobrane rodziny.
- Brak odpowiedniej rodziny. Elementy nietypowe, profile zabytkowe, specjalne urządzenia i obiekty przemysłowe często nie mają żadnej gotowej rodziny.
Własne rodziny w projektach Scan to BIM
Modelowanie stanu istniejącego na podstawie skanów laserowych to częsty powód tworzenia własnych rodzin. Istniejące budynki zawierają elementy, których nie ma w żadnej bibliotece: stare grzejniki, sztukaterie, wysłużone urządzenia, nietypowe przekroje konstrukcyjne czy elementy instalacji technologicznych. Gdy model powstaje z chmury punktów, takie elementy modeluje się jako rodziny odwzorowujące rzeczywistą geometrię w stopniu wystarczającym do celu modelu, z parametrami, które pozwalają użyć ich na kolejnych kondygnacjach. Więcej o usłudze Scan to Revit.
Jak sprawdzić jakość rodziny Revit
Niezależnie od tego, czy rodzina została pobrana, czy przygotowana na zamówienie, warto ją sprawdzić, zanim trafi do projektu:
- Kategoria i podkategorie. Rodzina jest w odpowiedniej kategorii, a linie i bryły mają przypisane podkategorie, co pozwala sterować widocznością.
- Test parametrów. Zmień każdy parametr w Edytorze rodzin i w projekcie testowym. Geometria powinna podążać za wymiarami bez błędów, a płaszczyzny odniesienia powinny być nazwane i prawidłowo zablokowane.
- Parametry typu i elementu. Każdy parametr ma właściwy rodzaj, poprawne jednostki i typ danych, a wzory działają.
- Parametry współdzielone. Dane potrzebne w zestawieniach i etykietach korzystają z parametrów współdzielonych projektu, a nie z przypadkowych.
- Rozmiar i zawartość pliku. Brak importowanego CAD, nieużywanych rodzin zagnieżdżonych i materiałów; plik oczyszczony przed przekazaniem.
- Poziomy szczegółowości. Rzuty i przekroje czytelne przy poziomach Zgrubny, Średni i Dokładny.
- Punkt wstawienia i osadzenie. Rodzina wstawia się tam, gdzie powinna, i prawidłowo zachowuje się na elemencie bazowym.
- Konektory MEP. Konektory są obecne, mają prawidłowe wymiary i przypisaną właściwą klasyfikację systemu.
- Zestawienia, etykiety i eksport. Rodzina poprawnie pojawia się w zestawieniach i etykietach oraz eksportuje się z właściwą klasyfikacją do formatu IFC.
Te kontrole są częścią szerszego przeglądu modelu. Co jeszcze warto sprawdzić, opisujemy w artykule Audyt modelu BIM: jak weryfikuje się modele w praktyce projektowej.
Rodziny Revit dla producentów wyrobów budowlanych
Coraz więcej producentów publikuje rodziny Revit, aby architekci i projektanci branżowi mogli łatwo wskazywać ich wyroby w projekcie. Dla producenta rodzina jest częścią informacji o produkcie: powinna odpowiadać katalogowi, mieć czytelne nazwy typów, zawierać dane, które projektanci zestawiają, i być na tyle lekka, by można ją było wstawiać wiele razy. Linię produktów w wielu rozmiarach zwykle najlepiej przekazać jako rodzinę z katalogiem typów lub zestawem dobrze uporządkowanych typów, a nie jako dziesiątki osobnych plików.
Takie biblioteki przygotowujemy dla producentów: rodziny Revit dla producentów.
FAQ
Co to jest rodzina Revit w prostych słowach?
Czym różni się rodzina systemowa od rodziny wczytywalnej?
Kiedy używać rodziny lokalnej?
Czy darmowe rodziny Revit wystarczą?
Co przesłać, aby zamówić własne rodziny Revit?
Rodziny, które działają w Twoim modelu
Dobra rodzina Revit jest lekka, zachowuje się przewidywalnie i zawiera właściwe dane. Pobrane rodziny to rozsądny początek dla elementów ogólnych, ale gdy rodzina wpływa na koordynację, zestawienia, systemy MEP lub standardy biura, przygotowanie jej według Twoich wymagań oszczędza późniejszych poprawek. ScanM2 tworzy własne rodziny architektoniczne, konstrukcyjne i MEP, również dla elementów zarejestrowanych skanerem laserowym, i przekazuje je w Twojej wersji Revit. Więcej znajdziesz na stronie usług modelowania BIM w Revit — możesz też przesłać nam wymagania dotyczące rodzin, aby omówić zakres prac.




